‘Klassieke armatuur krijgt een update’

14 maart 2017

Erwin van Baal en Stijn Verkuilen van Heijmans: "Samen de leefomgeving aangenamer maken."


Er is jaren over de ‘Visie en roadmap stedelijke verlichting Eindhoven 2030’ nagedacht, maar nu gaat het toch echt beginnen.
 
In een vernieuwend innovatieproces gaan Philips Lighting, Heijmans, gemeente Eindhoven en de TU/e samen met bewoners de leefbaarheid in vijf proefgebieden verbeteren met behulp van een slim lichtgrid. Maar wat houdt dat in en wat gaan al die partijen doen? Een gesprek met Erwin van Baal en Stijn Verkuilen van Heijmans over hun rol en hun verwachtingen.

Wat is jullie rol in dit project?


Stijn: “We gaan samen met bewoners en ondernemers op zoek naar ideeën en mogelijkheden die een relatie hebben met licht. De beste ideeën werken we uit en testen we in een deel van de wijk. Het vervangen van de huidige conventionele verlichting door LED-verlichting vormt een eerste versie van het slim lichtgrid. En daarmee de ‘drager’ voor nieuwe diensten die we gaan realiseren. Het netwerk van openbare verlichtingspunten maken we klaar voor de toekomst. We gaan daar eerst de infrastructuur voor aanleggen. Wat we er straks allemaal mee kunnen, dat gaan we samen bepalen.”

 

Erwin: “We voeren ook gewoon storingsonderhoud uit in de eerste vijf proefgebieden en daarna in de hele stad. Wij staan 24/7 paraat voor de gemeente en de inwoners om ervoor te zorgen dat het licht werkt. Dat is een vrij traditionele benadering, maar dat is wel onze core business. Het vervangen van lichtmasten en armaturen en de ombouw naar LED-verlichting is iets wat we al jaren doen. In wijken, op snelwegen, sportvelden, overal.”

heijmans verlichting

Wat merken mensen van dat ombouwen?


Erwin: “Bij mensen voor de deur staat een lichtmast met een armatuur erop. Straks komt iemand van Heijmans die armatuur vervangen, de mast verwijderen of de mast verplaatsen. Het eerste wat mensen op straat merken is dat het licht een andere kleur heeft en niet meer alle kanten op schijnt. Verder verandert er nog niet zoveel.”

 

Stijn: “Per proefgebied gaan we met bewoners kijken welke additionele diensten en producten zinvol zijn. Dan gaan we die op kleine schaal met proefinstallaties testen in de wijk. Sommige mensen zullen ons dus vaker in de straat terug zien. Niet omdat de verlichting het niet doet, maar om de installaties te updaten of hardware te vervangen voor betere versies. Dat zal er misschien niet altijd even ‘gelikt’ uitzien, maar zo kunnen we snel nieuwe toepassingen testen.”

Hoe zorg je ervoor dat mensen dat gaan begrijpen?


Erwin: “We mobiliseren zoveel mogelijk mensen om mee te denken, mee te werken en mee te beslissen. Dat is ook best nieuw voor ons. Wij zijn gewend om op een klassieke manier omwonenden vooraf te informeren over komende werkzaamheden en eventuele overlast en hinder. In dit project vragen we vooraf of mensen inzicht kunnen geven in de uitdagingen die spelen in de wijk en welke mogelijke oplossingen wij daarvoor kunnen bedenken. Veel meer vanuit de behoefte in plaats van ‘wij gaan iets doen en jullie hebben er last van’. We gaan samen de leefomgeving aangenamer maken. Wij hopen dat mensen zo gemotiveerd raken om mee te doen. We proberen ook zoveel mogelijk aan te sluiten bij lopende initiatieven in de wijk.”
grebbeberglaan

Zijn alle lichtpunten aan vervanging toe?


Het merendeel van de 2.800 lichtpunten in de vijf proefgebieden zit tegen het einde van de technische levensduur aan. In Woenselse Heide West staan bijvoorbeeld zo’n 535 lichtmasten, waarvan 44% ouder is dan 40 jaar. Erwin: “Ze vallen echt nog niet om hoor, maar ze zijn wel verouderd en aan vervanging toe. Daarnaast is de ontwikkeling van de armaturen al veel verder dan 20-30 jaar geleden. Alleen al het feit dat we overgaan op LED-verlichting zorgt voor een lager energieverbruik. En met dat licht kun je veel meer gaan doen door het digitaal aan te sturen en te koppelen aan sensoren of andere systemen.”

Is dat geen geldverspilling? Sommige lichtpunten zijn toch nog prima?


“Terechte vraag”, aldus Erwin. “Het budget voor de vervanging benutten we om de kosten voor het reguliere beheer en onderhoud goedkoper te maken en de energielasten te verlagen. We gaan daarom niet de armatuur vervangen voor een vergelijkbaar type. We gaan naar ‘connected light’. De armaturen gaan via het internet met elkaar communiceren en data uitwisselen. De lichtinstallatie kan straks reageren op veranderingen in de omgeving, zoals de aanwezigheid van mensen, auto’s, de snelheid van voertuigen, luchtkwaliteit, geluid of de schemering die intreedt.”
westlandstraat

Klinkt best futuristisch


Stijn: “Dat is het ook, maar ondertussen zijn die ontwikkelingen al in volle gang. Als iemand een oplossing heeft bedacht die kan signaleren of er een parkeerplaats vrij is in de straat, dan moet het slimme lichtgrid dat wel kunnen ondersteunen. Bij dit soort nieuwe diensten kijken we naar de data die de sensor verzamelt en hoe we dat weer aan andere data, applicaties en diensten kunnen koppelen. Daar heb je een veilig, open platform voor nodig. . We willen dat ook andere partijen slimme diensten op dit netwerk kunnen ontwikkelen. Samen met Philips maken we een toekomstbestendig lichtgrid dat gedurende dit traject steeds volwassener gaat worden.”

Van welke innovaties verwachten jullie op korte termijn het meest?


Erwin: “Sturing met licht en licht naar behoefte. Dat gaat direct iets toevoegen aan de aantrekkelijkheid van een straat of winkelgebied. Op basis van aanwezigheid brengen we meer of minder licht. Het is misschien de meest eenvoudige toepassing, maar het spreekt mensen aan en het is direct zichtbaar.”

En op lange termijn?


Stijn: “Het zou mooi zijn als de verlichting op wegen zoals de Ring en J.F. Kennedylaan kan bijdragen aan verbeterde verkeersdoorstroming en snelheidshandhaving. Dat het licht je helpt om een bekeuring te voorkomen. Of dat fietsers op basis van verlichting in het wegdek weten hoe hard ze moeten fietsen om groen licht te krijgen. Dat zijn hele tastbare innovaties waar je iets aan hebt en waar we naar toe gaan werken.”

Volg de ontwikkelingen hier

Wil je niks missen? Volg de ontwikkelingen en deel jouw licht op 040 via onderstaande kanalen.

jouw licht op 040 logo
©2017 Jouw licht op 040. All rights reserved.